ગુજરાતની દરેક દુકાન માટે બિલ અને ઉધાર
કાપડ, મીઠાઈ, ડેરી કે કરિયાણું: બિલ અને ઉધાર ચોપડામાંથી તમારા ફોનમાં આવી જાય છે.
.jpg){kind=link}
રાજકોટના સોની, બનાસકાંઠાના બટાકા અને જૂનાગઢની મગફળી: જિલ્લા પ્રમાણે ગુજરાતની દુકાનો
ગુજરાતનો દરેક જિલ્લો પોતાની રીતે વેપાર કરે છે. તેમાંના ચાર, અને દરેક શેના માટે જાણીતો છે.
- રાજકોટના સોની સોના-ચાંદીના કારીગરો ઘરેણાં બનાવે છે, અને શહેર કાપડની છપાઈ તથા ધાતુ અને લાકડાની કોતરણી માટે પણ જાણીતું છે.
- બનાસકાંઠા ગુજરાતમાં સૌથી વધુ બટાકા પકવતો જિલ્લો છે, અને પાલનપુરની બનાસ ડેરી, જે અમૂલ બ્રાન્ડથી વેચાય છે, એશિયાની સૌથી મોટી ડેરી સહકારી સંસ્થા છે.
- ભાવનગર મોટું વેપારી શહેર છે, દુનિયાના સૌથી મોટા જહાજ તોડવાના યાર્ડ અલંગથી 50 કિમી દૂર, અને ગાંઠિયા માટે પ્રખ્યાત છે.
- જૂનાગઢની કમાણી મુખ્યત્વે ખેતીમાંથી આવે છે: 65% થી વધુ વિસ્તારમાં તેલીબિયાં થાય છે, મુખ્યત્વે મગફળી અને કપાસ, અને રાષ્ટ્રીય મગફળી સંશોધન કેન્દ્ર અહીં છે.
_and_Chutney_-_Local_Street_Vendor,_Vadodara_-_19.jpg){kind=link}
નવરાત્રિની મધરાત, દિવાળીનો નવો ચોપડો અને ઉત્તરાયણના પતંગ: ગુજરાતની દુકાનમાં હિસાબ ક્યાં ખોવાય છે
નવરાત્રિની મધરાતે કાઉન્ટર હાથ બદલે છે
નવ રાત સુધી ગરબાનું મેદાન ભરેલું રહે ત્યાં સુધી દુકાન ખુલ્લી રહે છે. બાપુજી દસ વાગ્યા સુધી કાઉન્ટર સંભાળે, પછી દીકરો સંભાળે, અને ગલ્લો તથા છૂટી ચબરખીઓ એક હાથમાંથી બીજા હાથમાં જાય છે. સવારે બાપુજી કહે કે મેં એક આંકડો છોડ્યો હતો, દીકરો કહે કે એનાથી નાનો, અને ખીલી પર ખોસેલી કઈ ચબરખી કઈ રાતની છે તે કોઈ કહી શકતું નથી.
દિવાળી પછીનું નવું વર્ષ, જ્યારે દરેક બાકી હાથેથી ઉતારવી પડે છે
ઘણી ગુજરાતી દુકાનો દિવાળી પછી નવા વર્ષ માટે નવો ચોપડો શરૂ કરે છે, અને જેમનું બાકી છે એવા દરેક ગ્રાહકને તેમાં ઉતારવા પડે છે. કોઈ નામ રહી જાય છે, કોઈ આંકડો ખોટો વંચાય છે, અને નવા વર્ષના પહેલા અઠવાડિયામાં કોઈ કુટુંબ કહે છે કે અમારે ઓછું આપવાનું હતું. જૂનો ચોપડો જ એકમાત્ર પુરાવો છે, અને તે તો બંધ થઈ ગયો છે.
પતંગનું અઠવાડિયું, જ્યારે દોરી ફીરકીથી અને પતંગ સેંકડાથી વેચાય છે
14 જાન્યુઆરીની ઉત્તરાયણની આસપાસના દિવસોમાં દુકાનનો એક ખૂણો પતંગનો સ્ટૉલ બની જાય છે. પતંગ સેંકડાના હિસાબે જાય છે, દોરી ફીરકીના હિસાબે, અને દસ પતંગ લેનાર છોકરો તથા ઝૂડી લેનાર માણસ જુદી રીતે પૈસા આપે છે. તેરમીની સાંજ સુધીમાં કેટલી ઝૂડી બાકી છે તે કોઈ કહી શકતું નથી, અને હોલસેલરને ફોન અંદાજથી થાય છે.
નવા વર્ષના ચોપડાથી પતંગના સ્ટૉલ સુધી, ગુજરાતની દુકાન શું વાપરે છે
ઉધાર ખાતું
ઉધાર પર ચાલતા દરેક કુટુંબનું એક પાનું, બિલ પ્રમાણે તારીખ સાથે, જેથી નવા વર્ષની શરૂઆત પાનું વાંચવાથી થાય, નવા ચોપડામાં ઉતારવાથી નહીં.
રોજનો રિપોર્ટ
ગરબાની રાતે સોંપણી વખતે અત્યાર સુધીનું આજનું વેચાણ વાંચી સંભળાવાય છે, અને તેની બાજુમાં પહેલાંની કોઈ પણ રાત ખોલી શકાય છે.
તમારી પોતાની ઓનલાઇન દુકાન
દુકાનનું પોતાનું પેજ, અમદાવાદથી બીજાં શહેરોમાં રહેતા ભાઈઓ સુધી ચાલતા કુટુંબના WhatsApp ગ્રુપમાં વહેંચવા તૈયાર.
ઘણી દુકાનો, એક માલિક
શહેરમાં એક અને ગામમાં બીજી દુકાન ધરાવતું કુટુંબ બંને એક ખાતામાંથી જુએ છે, અને તેમની બાજુમાં ગોડાઉનનો સ્ટોક પણ.
સપ્લાયરને ઓર્ડર
સુરતના કાપડના એજન્ટ અને રાજકોટના હોલસેલરને મોકલેલા ઓર્ડર, દરેકની સામે શું આવ્યું તે સાથે, જે દિવસે જૂના હિસાબ પતાવવાના હોય તે દિવસે તમારી સામે.
એવું નવું વર્ષ જે દરેક બાકી પહેલેથી ગોઠવીને ખૂલે છે
નવા વર્ષે દરેક પાનું જૂના વર્ષ જ્યાં છોડે ત્યાંથી ખૂલે છે
દિવાળી પછી નવો ચોપડો ખૂલે તે પહેલા અઠવાડિયે દુકાનદાર અને ગ્રાહક વચ્ચે એ જ તકરાર થાય છે કે ગયા વર્ષે શું લખ્યું હતું. ઉધારે ખરીદનાર દરેક ગ્રાહકનું પાનું તેની બાકી અને તારીખો સાથે પહેલેથી તૈયાર છે, એટલે તકરારનો જવાબ પાનામાં છે, જૂના ચોપડામાં શોધવાનો નથી.
સોંપણી ખીલી પરથી નહીં, ફોન પરથી વંચાય છે
દરેક વેચાણ બિલ તરીકે બને છે, એટલે દસ વાગ્યે દીકરો કાઉન્ટર પર આવે ત્યારે બાપુજી આજનું વેચાણ ખોલીને અત્યાર સુધી શું ગયું તે વાંચી સંભળાવે છે. દીકરો એ આંકડેથી આગળ ચાલે છે, અને સવારે બિલ એ જ હોય છે જે બંનેએ જોયાં હતાં. ચબરખીઓની ખીલી હવે એકમાત્ર રેકોર્ડ નથી.
સાંજ સુધીમાં ગણાઈ ગયેલો પતંગનો સ્ટૉલ, હોલસેલરને આંકડા સાથે ફોન
દરેક બિલ પતંગ અને ફીરકીઓને સ્ટોકમાંથી ઘટાડે છે. બારમીએ બંધ કરતી વખતે જુઓ કેટલી ઝૂડી બાકી છે અને હોલસેલરને અંદાજથી નહીં, સાચા આંકડાથી ફોન કરો. ચૌદમીએ સ્ટૉલ પાસે જોઈતું બધું હોય છે, અને ખૂણો ફરી ખૂણો બની જાય છે.
નવા વર્ષના ચોપડા અને પતંગના સ્ટૉલ વિશે ગુજરાતનો દુકાનદાર શું પૂછે છે
મારી દુકાન પાસેની વર્કશૉપો નાના પાર્ટ્સ ભરોસે લે છે. શું દરેક વર્કશૉપનું કાઉન્ટર પર આવતા ગ્રાહકોથી અલગ પાનું હોઈ શકે?
હા. વર્કશૉપના નામે એક પાનું ખોલો અને દરેક ખરીદી તેના દિવસ સાથે તેમાં મૂકો. કાઉન્ટર પર આવતો ગ્રાહક ત્યાં જ ચૂકવે છે અને તેને પાનાની જરૂર નથી, એટલે એક ખાતું બંનેને ભેળવ્યા વિના રાખે છે. વર્કશૉપનો માલિક પૂછે કે તેનું કેટલું બાકી છે, તો તમે તેના પાના પરથી વાંચો છો.
પતંગનો સ્ટૉલ મારી દુકાન સામે દસ દિવસ રહે છે. શું તે દિવસો બાકી વર્ષથી અલગ વાંચી શકાય?
હા. દરેક દિવસનું વેચાણ તેની પોતાની તારીખ હેઠળ રહે છે, એટલે 14 જાન્યુઆરીની આસપાસના દિવસો એક એક કરીને ખોલી શકાય, બીજા મહિનાઓની બાજુમાં મૂકી શકાય, અથવા આવતા જાન્યુઆરીની બાજુમાં.
મારો ભાઈ રાજકોટમાં કુટુંબની દુકાન ચલાવે છે અને હું અમદાવાદમાં અમારી. શું અમે બંને બધું જોઈ શકીએ?
હા. બંને દુકાનો, અને તેમની પાછળનું કોઈ પણ ગોડાઉન, એક ખાતા હેઠળ રહી શકે છે. દરેકનો પોતાનો સ્ટોક અને પોતાનું વેચાણ રહે છે, અને માલિક તેમને સાથે અથવા એક પછી એક જુએ છે.
માણેક ચોક, સુરત અને વડોદરા: ગુજરાતના મોટા ધંધા આસપાસની દુકાનોને કેવો આકાર આપે છે
અમદાવાદનો માણેક ચોક સવારે શાકભાજીનું બજાર છે, દિવસે ભારતના સૌથી મોટા સોના, ચાંદી અને ઝવેરાતના બજારોમાંનું એક, અને રાત્રે ખાણીપીણીનું બજાર. એ ગલીની દુકાન દિવસ ફરતાં એક પછી એક જુદી ભીડને વેચે છે.
સુરતમાં ભારતના રફ હીરાના કટિંગ અને પૉલિશિંગનો 70% હિસ્સો થાય છે, એમ શહેરની મહાનગરપાલિકા કહે છે. ગુજરાતની સામાન્ય દુકાન માટે તેનો અર્થ એ કે કાઉન્ટર પરના ઘણા લોકો એવા ધંધાથી ગુજરાન ચલાવે છે જેને છાજલી પરના માલ સાથે કોઈ સંબંધ નથી.
વડોદરામાં ભારતના 35% થી વધુ પાવર ટ્રાન્સમિશન અને ડિસ્ટ્રિબ્યુશન સાધનો બનાવનારા છે, અને લગભગ 800 સહાયક નાનાં કારખાનાં છે. એક જ શહેરમાં આટલાં કારખાનાં હોય ત્યારે તેમની આસપાસની હાર્ડવેર અને ઇલેક્ટ્રિકલની દુકાનોને રસ્તે આવતા ગ્રાહકો ઉપરાંત નાના ધંધાવાળા ગ્રાહકો પણ મળે છે.