तुमच्या मेडिकल स्टोअरसाठी बिल आणि स्टॉक, तुमच्या फोनवर
शेकडो औषधे, तापाचा हंगाम आणि दर महिन्याला येणारा ग्राहक, सगळे एकाच जागी.
कपाट, तापाचा हंगाम आणि दर महिन्याला येणारा ग्राहक
नेहमीचे ग्राहक जी औषधे घेतात ती आधी मोजली जातात
दर महिन्याला रक्तदाबाची किंवा साखरेची तीच औषधे घेणारा नेहमीचा ग्राहक दुकानाला कधीही गमवायचा नसतो. ती थोडी औषधे स्वतःच्या स्टॉकसह वस्तू म्हणून ठेवा, म्हणजे तो येण्याच्या दिवसाच्या खूप आधी एखादे कमी होत असेल तर ते एका नजरेत दिसते. ही शांत निष्ठा आहे: असे कपाट जे त्याला कधी निराश करत नाही.
नेहमीच्या ग्राहकाचे पान असे ठेवते जे कमी भावाचे कपाट ठेवू शकत नाही
कमी भावाचे कपाट भाव जुळवू शकते, पण तुमच्या काउंटरकडे जे असते ते नव्या कपाटाकडे नसते: प्रत्येक नेहमीच्या ग्राहकाने महिन्यामागून महिना काय घेतले. प्रत्येक नेहमीच्या ग्राहकाचे स्वतंत्र पान ठेवा आणि प्रत्येक महिना तारखेसह लिहा, म्हणजे तो काउंटरवर आला की मागच्या वेळी त्याने काय घेतले ते तुम्ही त्याला सांगू शकता, आणि परत येणाऱ्या ग्राहकांसाठी तुम्ही ठरवलेली सूट त्याच्या बिलावर दिसते.
महिन्याची पट्टी सुटी विकली जाते, सप्लायरचा पॅक पूर्ण मागवला जातो
नेहमीचा ग्राहक महिन्याला रक्तदाबाच्या गोळ्यांची एक पट्टी घेतो, पण सप्लायर त्या पॅकने पाठवतो. तो सप्लायरची वाट पाहत नाही, म्हणून शेवटचा पॅक त्याच्या भेटीआधी संपणारा कधीच नसावा. पट्ट्यांतील मोजणी दाखवते की तो पॅक अजून किती मासिक भेटी पुरवेल; दोन भेटींना पुरेल इतका उरला की पुढच्या पॅकची ऑर्डर जाते.
स्ट्रिप, बाटल्या आणि महिन्याच्या नेहमीच्या ग्राहकांच्या काउंटरसाठी साधने
कमी स्टॉकची सूचना
तापाच्या हंगामात झपाट्याने जाणाऱ्या औषधांसाठी ती संपण्याआधी इशारा. रांग एकट्याने सांभाळणाऱ्याला कपाट मोजावे लागत नाही; इशारा फोनवर येतो.
पुरवठादारांना ऑर्डर
तापाच्या आठवड्यांत मागवलेली औषधे, कंपनी आणि स्ट्रेंथसह, कोणती आली ते नोंदवा, म्हणजे तुम्ही मागितलेले तेच औषध कपाटावर आहे की नाही ते त्याच दिवशी कळते.
नेहमीच्या ग्राहकांसाठी ऑफर
दर महिन्याला रक्तदाब आणि साखरेची औषधे घेणाऱ्या ग्राहकासाठी ऑफर किंवा सूट देता येते, जवळ कमी भावाचे औषध दुकान असले तरी. जवळच्या त्या दुकानाला हे तुमच्या दुकानाचे स्वतःचे उत्तर आहे.
मेडिकल स्टोअरच्या काउंटरवर मोजणी कुठे चुकते
एकाच काउंटरवर रस्त्यावरून आलेला, महिन्याचा नेहमीचा ग्राहक आणि दवाखाना उभे
आज तापाची गोळी हवा असलेला माणूस, दर महिन्याला तीच औषधे घेणारा नेहमीचा ग्राहक आणि शेजारचा दवाखाना जो सिरप आणि स्ट्रिपचा साठा घेतो, हे तीन वेगवेगळे ग्राहक आहेत. एक काउंटर त्या सगळ्यांना एकाच वहीत सांभाळतो, आणि कोणाला काय द्यायचे आणि कोणाकडे किती बाकी आहे हे मालक डोक्यात ठेवतो.
सगळ्या गावाला ताप येतो ते दिवस
चेन्नईत सप्टेंबर 2026 मध्ये डेंग्यूचे रुग्ण ऑगस्टमधल्या 605 वरून दुप्पट होऊन 1,290 झाले, जो ईशान्य मोसमी पावसाआधीचा हंगामी वाढीचा काळ आहे. त्याच आठवड्यांत मालकाचे स्वतःचे कामगारही तापाने आजारी असतात. काउंटरवर उरलेला माणूस सगळी रांग एकटाच सांभाळतो; त्याला काहीही मोजायला एक मिनिट नसतो, आणि सप्लायरच्या दुकानात पाठवायला कोणी नसते.
काही दुकाने पलीकडेच कमी भावाचे औषध दुकान
तमिळनाडूने फेब्रुवारी 2025 मध्ये मुधलवर मरुंदगम योजनेअंतर्गत 1,000 कमी भावाची औषध दुकाने सुरू केली. अशा स्पर्धेत खासगी मेडिकल स्टोअरला नफ्याचा प्रत्येक रुपया महत्त्वाचा असतो. महिनोन्महिने कपाटावर न विकलेले औषध म्हणजे अडकलेला पैसा. काय विकते आणि काय विकत नाही हे ज्या दुकानाला माहीत असते तेच टिकून राहू शकते. भाव तुलना करणाऱ्या ग्राहकाला दुसऱ्या दुकानाबाहेरचा फलकही दिसतो जो त्याला किती वाचेल ते सांगतो. स्वतःच्या नेहमीच्या ग्राहकांना कोणती औषधे लागतात हे ज्या दुकानाला माहीत असते ते आपली जागा टिकवू शकते.
मेडिकल स्टोअरचे मालक काय विचारतात
मेडिकल स्टोअरचे नियम दिवसेंदिवस कडक होत आहेत. यात मला कशी मदत होते?
गुजरातच्या औषध नियंत्रण आयुक्तांनी सांगितले की रात्री उघडे असलेल्या मेडिकल स्टोअरला पात्र फार्मासिस्ट लागतो, आणि 24 तास चालणाऱ्या केमिस्टने किमान तीन ठेवावेत. असे नियम तपासले जातात तेव्हा प्रत्येक विक्रीचे तारखेसह बिल असल्याने उत्तर देणे सोपे जाते.
शेजारचा दवाखाना एकच औषध दोन कंपन्यांचे नेतो. बिल त्यांना वेगळे दाखवू शकते का?
हो. त्या औषधाच्या प्रत्येक कंपनीच्या पट्टीसाठी स्वतंत्र वस्तू करा आणि नावात स्ट्रेंथ लिहा. दवाखान्याला त्याचे बिल ओळीनुसार दिसते, आणि महिन्याच्या शेवटी दवाखाना कोणत्या कंपनीच्या पट्ट्या वापरतो ते तुम्हाला दिसते.
रात्री प्रत्येक कपाट मोजायला तास जातात. हे कमी होऊ शकते का?
हो. फोनवरचा स्टॉक आधार माना, आणि वाचलेला वेळ फक्त मेडिकलला जे करावे लागते त्यावर घालवा: हळू जाणाऱ्या पट्ट्यांवर छापलेल्या तारखा वाचा, कारण फोन मोजणी ठेवतो, तारीख नाही.
एक सिरप लहान आणि मोठ्या बाटलीत येते. मी दोन वस्तू करू का?
हो. बाटलीचा प्रत्येक साइज स्वतःचा भाव आणि स्वतःचा स्टॉक असलेली वस्तू आहे. बिलावर जो साइज विकला तोच येतो, आणि तुमच्या भागातले लोक कोणता साइज जास्त घेतात ते दिसते.
मी ठेवलेले एक औषध दोन नावांनी मागितले जाते, कंपनीचे आणि सामान्य. दोन्ही एकाच वस्तूकडे नेता येतात का?
ग्राहक वापरतात त्या नावाने वस्तू टाका आणि दुसरे नाव वस्तूच्या वर्णनात लिहा. मदतनीस दोन्हीपैकी कोणत्याही नावाने ते शोधतो, आणि स्टॉक एकच मोजणी राहतो.
देशभरातली मेडिकल स्टोअर
केरळमध्ये सुमारे 29,000 अधिकृत औषध दुकाने आहेत, त्यातली 18,000 खासगी; बाकी साखळी आणि सरकारी किंवा सहकारी दुकाने आहेत, जसे जन औषधी आणि सेवना.
ऑल केरळ केमिस्ट्स अँड ड्रगिस्ट्स असोसिएशन म्हणते की धंदा आक्रसत असल्याने दर वर्षी प्रत्येक जिल्ह्यात 80 ते 100 औषध दुकाने बंद पडतात.
कर्नाटकाच्या आरोग्यमंत्र्यांनुसार राज्यात 37,130 हून जास्त खासगी फार्मसी आहेत, आणि 2023-24 मध्ये 292 फार्मसींचे परवाने मागे घेतले गेले.
हिमाचल प्रदेशातील धर्मशाळा येथील एका लोकसभा खासदाराने सांगितले की जन औषधी केंद्रांमध्ये 2,000 हून जास्त औषधे आणि 300 शस्त्रक्रियेच्या वस्तू 50 ते 80 टक्के कमी भावात मिळतात.
केंद्रीय आरोग्यमंत्र्यांनी लोकसभेत सांगितले की 31 डिसेंबर 2025 रोजी बिहारमध्ये 1,058 जन औषधी केंद्रे होती, ही सरकारी जेनेरिक औषधांची दुकाने आहेत.
पश्चिम बंगालने 2012 मध्ये सरकारी रुग्णालयांत फेअर प्राइस मेडिसिन शॉप सुरू केली; 2014 पर्यंत 94 चालू होती, आणि 442 मूलभूत औषधांवर MRP पेक्षा 48 ते 77 टक्के सूट देत होती.
राजस्थानने केमिस्टांच्या संपादरम्यान 20 मे 2026 रोजी जन औषधी केंद्रांसह 538 सहकारी औषध दुकाने सकाळी 8 ते रात्री 10 उघडी ठेवण्याचे आदेश दिले; त्यांच्याकडे सुमारे 2,000 औषधे असतात.